Zie ginds komt de Sint met een step gemaakt uit visnetten

De eindejaarsperiode komt eraan en dus vallen er weer speelgoedfolders in de bus die de Sint en Kerstman kunnen inspireren. Experts zien meer duurzame, inclusieve en educatieve producten verkocht worden, maar spelen kinderen daar ook mee?

“De ecologische uitdagingen hebben een invloed op alle aspecten van het leven, dus ook op speelgoed.” Toen de organisatoren van de wereldberoemde speelgoedbeurs in Neurenberg duurzaamheid onlangs als een van de belangrijkste trends in hun sector aanduidden, kwam dat niet als een totale verrassing. Eerder kondigde Lego aan miljoenen te investeren in de zoektocht naar een alternatief voor de plastic blokjes en zetten verschillende fabrikanten in op de ontwikkeling van producten uit bamboe, maïs of kurk.

De groene ambities van producenten leiden tot meer aandacht voor duurzaamheid bij het brede publiek. Nele Vekemans, eigenaar van de Antwerpse speelgoedwinkel In den Olifant, ziet ouders steeds vaker op zoek gaan naar producten die op een ecologisch verantwoorde manier geproduceerd zijn. Ze verwijst daarbij naar de toegenomen verkoop van de metalen scooters van Ambosstoys en de uit visnetten gerecycleerde steps van Micro Mobility.

“Vroeger zouden dergelijke producten misschien sneller van plastic gemaakt worden, maar dat wordt vandaag minder gewaardeerd.” De lijstjes met bestverkochte producten op websites geven aan dat ecologie als inhoudelijk thema belangrijker wordt. Boeken of bordspellen die tonen hoe kinderen bijen kunnen helpen of hoe windturbines werken, verkopen opvallend goed.

Naast de focus op ecologische thema’s valt het Marc Dhooghe, voorzitter van de Belgische Speelgoedfederatie, op dat de coronacrisis de markt sterk beïnvloedde. “Er worden veel meer producten verkocht die de creativiteit van kinderen aanwakkeren en waarmee de hele familie samen kan spelen.” De lange lockdowns waarin de jeugd minder toegang had tot reguliere vormen van entertainment maakten dat er meer gezelschapsspelen en puzzels werden verkocht. Als ze geïnspireerd zijn door tv-reeksen (zoals FC De Kampioenen) of films, scoren ze extra goed.

Volgens Dhooghe verkoopt ook speelgoed met een educatieve functie vlot. Terwijl scholen dichtgingen, zagen ouders in dat het nuttig kon zijn als spelen en leren dichter bij elkaar zouden liggen.

Een van de bestverkopende producten binnen de lijn van educatief speelgoed is de Wobbel. Het houten balansbord wil het lichaamsbewustzijn van kinderen ondersteunen en kan op verschillende manieren gebruikt worden. Vekemans merkt op dat de Wobbel tot de categorie van het ‘open ended’-speelgoed behoort. “Je speelt ermee zonder regels of om een concreet doel te bereiken. Ouders vragen zich af wat ze dan precies moeten doen, maar kinderen gaan er instinctief mee aan de slag. Zulke producten doen het steeds beter.”

OPen blik

De afgelopen jaren was er in de speelgoedsector meer aandacht voor genderstereotypen. Verschillende fabrikanten deden al pogingen om de strakke scheiding tussen de roze en de blauwe kant van winkels te doorbreken. Zo lanceerde Mattel een collectie genderneutrale barbiepoppen en liet Lego op de bouwdozen de concrete verwijzingen naar jongens of meisjes weg. Toch denkt Dhooghe niet dat producten door zulke ingrepen plots meer of minder populair zijn. “Er gaan nog steeds evenveel treinen en poppen over de toonbank, ze zitten gewoon in andere verpakkingen.” Vekemans ziet evenmin grote verschillen met de situatie uit het verleden, maar probeert ouders sowieso met een open blik naar de speelgoedrayons te laten kijken.

Nooit eerder hadden volwassenen hogere verwachtingen van het speelgoed voor hun kinderen en waren er meer maatschappelijke debatten over de functie ervan. De vraag blijft alleen of kinderen liever met speelgoed spelen wanneer het ecologisch verantwoord, leerrijk en vrij van genderclichés is. Vekemans betwijfelt dat. “Forceer als ouder niets,” zegt ze, “en laat kinderen zelf speelgoed kiezen.”

NOTELTEIRS, P. Zie ginds komt de Sint met een step gemaakt uit visnetten. De Morgen, 4 november 2021, 5.
E-mail Print kopieer
Copyright © 2022 Pelckmans maakt een deel uit van Pelckmans uitgevers
mens en samenleving logo